Vrije Universiteit Brussel
Bio-ingenieur studeren? Word jij expert in de biotechnologie? Heb jij een brede natuurwetenschappelijke
belangstelling en zie je graag praktische resultaten van je werk?
Dan is de studie tot Bio-ingenieur misschien iets voor jou. Als
expert in de biotechnologie speelt de bio-ingenieur immers een essentiële
rol in het toepassen van kennis over de levende wereld in dienst
van de industrie en de maatschappij. Al eeuwen selecteren en kruisen
bio-ingenieurs avant la lettre gewassen en runderen om de voedselproductie
te verbeteren en te vergroten. In de ketels van de brouwerij broeit
het van micro-organismen die graan en water omzetten in bier. De
moderne bio-ingenieur bouwt voort op de meest fascinerende wetenschapsgebieden
van de laatste decennia om nieuwe toepassingen te ontwikkelen. De
gentechnologie stelt ons in staat genetisch gemodificeerde dier-
en plantensoorten te produceren met eigenschappen die onmogelijk
door kruising en veredeling verkregen kunnen worden. Ook geneesmiddelen
worden tegenwoordig ontwikkeld en geproduceerd op basis van de biotechnologie
en in de milieuzorg en de milieusanering worden steeds meer biotechnologische
processen toegepast.  Je kan er niet omheen. De biotechnologie heeft een steeds
toenemende impact op de industrie, het bedrijfsleven, de wereldvoedselmarkt
en op onze gezondheid. Daarom wordt in de opleiding tot bio-ingenieur
ook de nodige aandacht besteed aan economie, kwaliteit & veiligheid
en aan de ethische en maatschappelijke aspecten van de biotechnologie.
Als bio-ingenieur kies je in elk geval voor een toekomstgericht
beroep waarin de ontwikkeling en de duurzame productie van levensmiddelen,
industriële grondstoffen, fijnchemicaliën en geneesmiddelen
centraal staan. Terug naar
bovenDe academische opleiding tot Bio-ingenieurSinds academiejaar 2004-2005 bestaat de opleiding tot bio-ingenieur uit een Bachelor van 3 jaar en een Master van 2 jaar. De masteropleiding leidt tot het diploma van Master of Science in de Bio-ingenieurswetenschappen. Je kunt kiezen voor 2 masteropleidingen met verschillende afstudeerrichtingen:
De BacheloropleidingDe bio-ingenieur combineert de fundamentele kennis van biologische systemen met ingenieurtechnische vaardigheden voor de productie, de bewerking, de verwerking en het beheer van de levende materie. In de bachelorjaren (de eerste drie jaren van je opleiding tot bio-ingenieur) krijg je een veelzijdige wetenschappelijke en technische vorming die de basis legt van de opleiding tot Bio-ingenieur: wiskunde, fysica, (moleculaire) biologie, (bio)chemie, economie, informatica en ingenieurswetenschappen. Alles wat in levende cellen gebeurt, is voor jou als toekomstig bio-ingenieur belangrijk. Daarom leer je in het eerste jaar hoe de verschillende levensvormen zijn opgebouwd en welke (bio)chemische processen binnen de cel verlopen. De wiskundige en natuurkundige vakken vormen de basis voor de technologische vaardigheden die je tijdens je bacheloropleiding meekrijgt. Tijdens de oefeningen en de practica werk je aan biotechnologische vraagstukken en leer je omgaan met geavanceerde apparatuur. Meer informatie over het programma van de eerste bachelor vind je hier. Tijdens het tweede en derde jaar maak je kennis met nucleïnezuren, proteïnen en de moleculaire wereld van micro-organismen en meercellige organismen. Bovendien raak je vertrouwd met kloneringstechnieken en leer je hoe je op industriële schaal kunt roeren, opwarmen en afkoelen. Daarnaast zet je de eerste stappen in de toegepaste wiskunde, de voedingsleer, de milieutechnologie en een aantal maatschappelijke vakken. In kleine groepjes leer je in het labo complexe biotechnologische methoden en processen te ontwikkelen en te sturen. In het laatste bachelorjaar kan je kiezen tussen twee profielen die aansluiten bij de grote toepassingsdomeinen van de moderne biotechnologie: Bioproceskunde en Cel- en Genbiotechnologie. Elk profiel laat rechtstreekse doorstroming toe naar onderstaande masters. Meer informatie over het programma van de tweede en de derde bachelor vind je hier. Terug naar bovenMasteropleidingenNa je bacheloropleiding kan je dus nog twee jaar verder studeren voor je masterdiploma, waarna je je Ingenieur mag noemen. Alle onderstaande masteropleidingen zijn toegankelijk voor een Bachelor in de Bio-ingenieurswetenschappen, ongeacht het gekozen profiel in de bacheloropleiding. Master in de Bio-ingenieurswetenschappen: Chemie en BioprocestechnologieIn deze master heb je twee afstudeerrichtingen: ‘Katalyse en Biomoleculair Ontwerp’ en ‘Voedingsbiotechnologie’. In de richting 'Voedingsbiotechnologie' ligt de nadruk op fundamentele studie en toepassingen van de productieprocessen in de voedingsindustrie, de agrochemie en de chemische industrie. Micro-organismen en enzymen spelen hierbij een belangrijke rol. Verder wordt aandacht besteed aan de chemische, nutritionele en technologische aspecten van levensmiddelen, voedselveiligheid en de relatie tussen voeding en gezondheid. Nieuwe trends zoals predictieve microbiologie, functionele levensmiddelen en nutrigenomics komen er aan bod. De richting ‘Katalyse en Biomoleculair Ontwerp’ richt zich op de toepassing van structuur-functie relaties en het gebruik van moleculaire herkenning, supramoleculaire chemie en nanotechnologie. Daarnaast wordt aandacht besteed aan de nieuwe, duurzame en groene chemie voor de productie van farmaca, fijnchemicaliën, polymeren en petrochemische producten. Meer informatie over de Master Chemie en Bioprocestechnologie vind je hier. Master in de Bio-ingenieurswetenschappen: Cel- en GenbiotechnologieIn deze master worden de afstudeerrichtingen ‘Moleculaire Biotechnologie’ en ‘Medische Biotechnologie’ aangeboden. In de richting ‘Moleculaire Biotechnologie’ ligt het accent op moleculaire microbiologie en plantenbiotechnologie, met name cel- en weefselkweek, recombinant DNA-technologie, genoomanalyse en bio-informatica, met het oog op de gerichte aanpassing van biomoleculen, celculturen, micro-organismen en planten en dieren. In de richting ‘Medische Biotechnologie’ wordt meer aandacht besteed aan immunologie, parasitologie, medische microbiologie, moleculaire farmacologie en biomedische en klinische ingenieurstechniek. Meer informatie over de Master Cel- en Genbiotechnologie vind je hier. Terug naar bovenIndustriële stageAan de Vrije Universiteit Brussel is de bedrijfsstage een verplicht opleidingsonderdeel voor alle studenten Bio-ingenieur. In praktijk wordt minimaal één maand stage gelopen in een bedrijf. De stageperiode valt tussen het eerste en het tweede Masterjaar tijdens de maanden juli, augustus of september en wordt begeleid door een bevoegd persoon uit het bedrijf. De stage dient beëindigd te zijn voor de aanvang van het laatste jaar. Tijdens deze stage maakt de student kennis met de bedrijfswereld en kan hij/zij zijn/haar schoolse kennis in de praktijk toetsen en toepassen. Bovendien krijgt de student voeling met de bedrijfsstructuren, de bedrijfsmentatliteit en de verschillende functies die een bio-ingenieur kan vervullen en maakt hij/zij kennis met de verschillende produktieprocessen van het bedrijf waar hij/zij stage loopt. Gezien het niet de bedoeling is dat de studenten tijdens hun stage werken aan één specifiek onderzoeksproject is de bedrijfsstage complementair aan de Masterproef. De onderwerpen van de stage en de Masterproef moeten onderling verschillen met als doel de opleiding qua praktijkgerichte ervaring multidisciplinair af te ronden. Gezien het algemeen vormend karakter van de opleiding van de Bio-ingenieur variëren de stageonderwerpen sterk. Ze gaan van procesoptimalisatie en afvalwaterzuivering over kwaliteitscontrole in scheikundige en voedingsbedrijven tot onderzoekswerk in researchlaboratoria van ondernemingen. Na afloop van de stage moet de student een verslag schrijven over het bedrijf en het door hem of haar uitgevoerde werk. Dit verslag wordt nagelezen in het bedrijf en ingediend bij de universitaire promotor, de industriële promotor en de stageverantwoordelijke. De stage wordt door de industriële promotor beoordeeld op basis van het praktisch werk dat uitgevoerd werd en het verslag dat hierover werd opgemaakt. De beoordeling wordt schriftelijk, onder de vorm van een cijfer aan de stageverantwoordelijke medegedeeld. De universitaire promotor geeft enkel een beoordeling op basis van het geschreven verslag. Van beide beoordelingen wordt een gemiddelde gemaakt. Meer gedetailleerde informatie over de industriële stage vind je hier. Terug naar bovenMasterproefDe Masterproef vormt een verplicht opleidingsonderdeel van het laatste jaar van de opleiding. Het is een door de student zelfstandig opgemaakt werk met een originele wetenschappelijke inhoud. Onderwerpen voor de scripties worden voorgesteld door de individuele onderzoekseenheden. Je vindt ze vanaf eind april hier terug. Het is eveneens mogelijk om de Masterproef voor te bereiden buiten de Vrije Universiteit Brussel. Hierbij wordt naast een promotor van de Vrije Universiteit Brussel een co-promotor van een andere buiten-of binnenlandse instelling of bedrijf verantwoordelijk gesteld voor het verloop van dit werk. De verdediging van de Masterproef neemt steeds plaats op de faculteit. Om te kunnen slagen in de eerste zittijd dient de Masterproef ingediend te worden voor de aanvang van de eerste zittijd zoals vermeld in het examenereglement. Voor de tweede zittijd gebeurt dit voor de aanvang van de tweede zittijd. Eén exemplaar dient te worden overhandigd aan elk van de twee lezers en aan de leden van de vaste jury. De Masterproef wordt mondeling en publiek verdedigd. Tijdens deze verdediging krijgt de student 20 minuten de tijd om zijn uitgevoerde werk mondeling toe te lichten. Hierop volgend worden gedurende 10 minuten vragen gesteld. De jury wordt jaarlijks samengesteld door de vakgroep. Deze bestaat uit één voorzitter en twee permanente leden die alle mondelinge presentaties en verdedigingen beoordelen, één lid die de vormgeving, wetenschappelijke rapportering, taal en stijl van alle werken beoordeelt en twee lezers per Masterproef die het eigenlijk werk volledig lezen en de discussie tijdens de publieke verdediging starten. De promotor geeft eveneens een beoordeling op het uitgevoerde werk gedurende het jaar. De beoordelingen worden verrekend volgens een gewogen gemiddelde. De verschillende gewichten zijn 30% voor de vaste juryleden, 30% voor de lezers en 40% voor de promotor. Meer gedetailleerde informatie over de Masterproef vind je hier. Mogelijke onderwerpen voor de Masterproef vind je hier. Terug naar bovenKan ik de opleiding aan ?Bio-ingenieurs bestuderen het 'organische', datgene wat leeft. De opleiding tot bio-ingenieur verschilt van de opleiding tot burgerlijk ingenieur door de prominente plaats van de ‘life sciences’ in het programma. Anderzijds heb je als student bio-ingenieur in de bachelorjaren minder wiskunde en fysica dan de burgerlijk ingenieurs. Om de leerstof onder de knie te krijgen zijn het vermogen tot logisch redeneren, begrijpen en interpreteren en een behoorlijk wiskundig inzicht van groter belang dan de capaciteit om dingen vanbuiten te leren. De biologische processen van het leven begrijpen, lukt niet zonder een grondige biologische én scheikundige kennis. Zeker op moleculair niveau heeft de biologie de chemie hard nodig. Het helpt dus als je in het secundair onderwijs een richting met veel wetenschappen hebt gevolgd. Wil je je kennis van een aantal wetenschappen opfrissen? Geen probleem. In september, vòòr de start van het academiejaar, organiseert de Vrije Universiteit Brussel brugcursussen wiskunde, chemie en fysica. Voor meer informatie kan je je wenden tot Prof. Dr. ir. jan.steyaert@vub.ac.be. Het Centrum voor Studie en Begeleiding Meer gedetailleerde informatie over het CSB vind je hier. Terug naar bovenToelatingsvoorwaardenVoor de BacheloropleidingRechtstreeks
Rechtstreekse toelating tot de verkorte Bachelor
Voor de MasteropleidingRechtstreeks
Meer wetenNatuurlijk kies je niet zomaar! Als je meer wil weten over de opleiding, dan heb je een aantal mogelijkheden:
|
De academische
opleiding tot Bio-ingenieur stelt hoge eisen aan de student. Wil
je slagen, dan moet je bereid zijn hard en regelmatig te werken.
Een efficiënte studieaanpak staat hierin centraal. In het
©2004 • Vrije Universiteit Brussel • Pleinlaan 2 • 1050 Elsene • Tel.: 02/629.21.11 • info@vub.ac.be